• صفحه خانگی
  • <
  • قوانین
  • <
  • نحوه محاسبه مرخصی و دستمزد کارمندان و کارگران براساس قانون کار تامین اجتماعی

در این مقاله به بررسی نحوه محاسبه مرخصی می پردازیم. عبارت اسـت از روزهایی که توسط دولت، قوانین و مقررات مربوطه به‌عنوان تعطیل رسمی اعلام شده است.

به چه روز هایی تعطیلات می گویند

تعطیلات رسمی غیر از تعطیلات معمول است که هر هفته کلیه شاغلین دارند. روز جمعه تعطیل اســت و در برخی از کارگاه‌ها، کارخانجات و ادارات نیز روز پنجشنبه تعطیل اعلام شــده و کارکنان به جای روز پنجشنبه در روزهای دیگر ساعات بیشتری کار میکنند تا ساعات کار هفتگی که بر اساس قانون تعیین شده اجرایی شود.

ساعات کار در هفته ۴۴ ساعت است

ســاعات کار در هفته ۴۴ ساعت است که با توافق کارفرما یا نمایندگان وی و کارگــران یا نمایندگان آنها امکان جابه‌جایی ساعات در روزهای مختلف هفته وجود دارد. مثال ۵ روز اول هفته ۸ ساعت و روز ششم ۴ ساعت یا ۵ روز هفته ۷ ساعت و ۳۰ دقیقه و در روز ششم ۶ ساعت و ۳۰۰ دقیقه.

نحوه محاسبه اضافه کاری

بر این اســاس چنانچه کارگری بیش از ۴۴ ساعت در هفته کار کند مشمول دریافت اضافه‌کار اســت که به ازای آن هر ساعت ۴۰ درصد بیشــتر دســتمزد دریافت میکند. اضافه‌کار دریافتی مشمول پرداخت حق‌بیمه میشود، ولی  مدت سابقه فرد را افزایش نمیدهد، بلکه در هنگام استفاده از خدمات، از مابه‌ازای بیشتری از نظر کیفیت خدمات بهره‌مند میشود.

طبق قانون، تعطیلی هفتگی روز جمعه اســت و چنانچه کارگری با درخواست کارفرما در این روز بر سرکار حاضر شود، باید یک روز دیگر به‌عنوان روز تعطیل برایش در نظر گرفته شود و معادل ۴۰ درصد افزایش مزد روزانه با عنوان فوق‌العاده روز تعطیل به وی پرداخت شــود. تعطیلات رسمی یکی دیگر از موارد مرخصی همراه با مزد است و کارفرما در قبال آن باید ساعت کار روزانه را برای کارگر منظور نماید.

نحوه محاسبه مزد برای کار در روزهای تعطیلات رسمی

نحوه محاسبه مرخصی

بنابراین چنانچه کارگر در تعطیلات رسمی سر کار حاضر شود، به میزانی که ســر کار بوده از مزد مجزا برخوردار میشود و جدای از آن نیز از ۴۰ درصد اضافه تحت عنوان فوق‌العاده اضافه‌کاری برخوردار میشــود. یعنی کارگری که مثال در روز عید  سر کار حاضر میشود به ازای هر ساعت کار، معادل ۱۴۰ درصد مزد به ازای هر ساعت کاری دریافت خواهد کرد. برای تعطیلات رسمی نیز باید حق‌بیمه مربوطه به سازمان تامین‌ اجتماعی پرداخت شود، و این ایام جزوو  سوابق بیمه‌ا‌ی فرد محسوب میشود.

انواع نحوه محاسبه مرخصی در قانون کار

تعریف مرخصی و نحوه محاسبه مرخصی

مرخصی استفاده آزاد از ساعات و روزهای کار است که کارگر میتواند برای انجام امور شــخصی و اوقات فراغت و… از آن اســتفاده کند. مرخصی‌ها، برخلاف تعطیلات رسمی، که ایامی مشخص هستند، توسط خود کارگر انتخاب میشوند:

مرخصی استحقاقی

مرخصی استحقاقی ۲۶ روز در سال است که با احتساب ۴ روز جمعه ۳۰ روز میشود. مرخصی کارگرانی که در مشاغل سخت و زیان‌آور اشتغال دارند، سالانه ۵ هفته است، که در دو نوبت ۶ ماه اول و شش‌ماه دوم استفاده میشود. برای‌کار کمتر از یک سال مرخصی به نسبت مدت کار محاسبه میشود. به موجب ماده ۶۶ قانون کار، کارگر نمیتواند در ســال بیشتر از ۹ روز از مرخصی ساالنه خود را ذخیره کند. در صورت بازنشستگی، ازکارافتادگی کلی، تعطیلی کارگاه یــا فوت کارگر مطالبات بابت مرخصی استفاده نشده به کارگر یا ورثه وی قابل‌پرداخت است. اما در صورت اســتعفا و ترک کار کارگر، مطالبات بابت مرخصیهای باقیمانده به وی تعلق نمیگیرد.

مرخصی حج واجب

هر کارگر حق دارد برای ادای فریضه حج در تمام مدت کار و فقط برای یک نوبت از یک ماه مرخصی استحقاقی استفاده کند و در صورتی که مرخصی طلب نداشته باشد از مرخصی بدون حقوق بهره‌مند شود.

مرخصی ساعتی

مرخصی ساعتی همان مرخصی استحقاقی اســت که روزانه اخذ میشود و نحوه محاسبه مرخصی آن از مرخصی سالانه کسر میشود.

مرخصی بدون حقوق یا تحصیل

نحوه محاسبه مرخصی

استفاده از مرخصی بدون حقوق در قانون کار تجویز شده است، ولی این مرخصی باید با موافقت کارفرما صورت بگیرد، زیرا در دوره نحوه محاسبه مرخصی بدون حقوق، قرارداد کار به حال تعلیق درمی‌آید و پس از آن کارگر به کار سابق بازمیگردد.

موارد استفاده از مرخصی بدون حقوق عبارت است از تحصیل، انجام سفرهای طولانی، امور شخصی و گرفتاری‌های خانوادگی، گذراندن دوره آزمایشی برای کار جدید و…
مرخصی بدون حقوق حداکثر دو سال است، که در صورت استفاده از مرخصی تحصیلی، به مدت دو سال دیگر قابل‌تمدید است. این نوع مرخصی و مرخصی حج واجب بدون پرداخت حقوق است و بابت آن نیز حق‌بیمه به سازمان تامین‌ اجتماعی پرداخت نمیشود و سابقه‌ای نیز برای استفاده‌کننده ایجاد نمیکند.

مرخصی حوادث و اتفاقات زندگی

کلیه کارگران در صورت ازدواج دائم، فوت همسر، پدر و مادر و فرزندان از ســه روز مرخصی با حقوق برخوردارند. حق‌ بیمه این سه روز نیز باید به سازمان تامین‌ اجتماعی پرداخت شود.

مرخصی استعلاجی

مرخصی استعلاجی مرخصی بدون حقوق است، ولی با تایید سازمان تامین‌ اجتماعی هم از غرامت دستمزد بهره‌ مند میشود و هم جزو سوابق کار و بازنشستگی کارگر محسوب میشود. مرخصی استعلاجی سقف زمانی ندارد و برای  هرچند مدت که شخص بیمار شود و یا بیماری‌ اش ادامه یابد، قابل‌استفاده است به شرطی که توسط پزشک معالج و یا کمیسیون پزشکی سازمان تامین‌ اجتماعی تایید شود.

مرخصی‌ بارداری

مرخصی زایمان بابت وضع حمل و زایمان به کارگران زن تعلق میگیرد و در حال حاضر مدت آن شش ماه است. مرخصی مزبور جزء سوابق کارگر محسوب میشود و در طول این مدت از طرف سازمان تامین‌ اجتماعی غرامت دستمزد ایام بارداری به بیمه‌شده پرداخت میشود. دوره مرخصی زایمان جزو ایام تعلیق از کار محسوب میشود و پس از مرخصی، کارگر زن به کار سابق خود بازمیگردد.

درحال ارسال
امتیاز دهی کاربران
3.07 (14 رای)
امتیاز نظرات 0 (0 امتیاز دهی)

  • facebook
  • twitter
  • linkedin
  • linkedin
  • linkedin

۴۸ نظر

  1. سلام اگر بنده از ۲۶ روز مرخصی استفاده نکم و ۹روز ک برای سال بعد ذخیره می شود مابقی مرخصی استفاده نشده میسوزد یا بای ب بنده پول پرداخت نمایند.

    • تنها ۹ روز مرخصی ذخیره‌شده و مابقی روزهای استفاده‌نشده به کارگر پرداخت می‌گردد. هزینه هرروز مرخصی استفاده‌ نشده برابر مزد روزانه هست

  2. سلام، ممنونم از مطلب مفید شما، خیلی خیلی استفاده کردم. البته فکر می کنم مرخصی استعلاجی اشتباهاً استعالجی تایپ شده باشه.

  3. سوال در صورت استفاده مرخصی روزانه در سال بیشتر از ۳۰ روز نحوئ محاسبه چگونه باید باشد؟

  4. بعنوان مثال اگر یکشنبه تعطیل رسمی باشد و شخصی شنبه و دوشنبه را مرخصی بگیرد چطور محاسبه می شود؟ دو روز یا روز تعطیل هم اضافه می شود؟

  5. سلام.
    اگر کارفرما بخاطر ۲.۵ روز مرخصی اعلام کند که مرخصی نرو و هزینه رو بهت پرداخت می‌کنیم اون هزینه چطوری محاسبه میگردد؟

    • حقوق خود را تقسیم بر تعداد روزهای کارکرد کنید تا محاسبه شود.

  6. سلام یه سوال داشتم اگه کسی در ایام تعطیلات عید ۱۳ روز مرخصی رفته باشد چن روز مرخصی قانونی باید کسر شود ؟

  7. سلام خسته نباشید من درمورد مرخصی سوالی داشتم یکی از همکاران ما از ۱۷ سال ۹۸ شروع بکار نموده وقراردادش از ۹۸/۰۱/۰۱بوده بدون اطلاع وگرفتن مرخصی در شرکت حضور نداشته از ۱۷ شروع کرده وادعای حقوق ۳۱ روزکامل رو دارد.آیا تعطیلی های فروردین شامل حال ایشان میشود؟ ایا میتواند ۲٫۵ روز مرخصی استحقاقی استفاده کند؟ لطفا راهنمایی کنین

  8. سلام خسته نباشید
    مخواستم بدونم که من سالانه ذخیره میکنم برای مثال. یک سالم -۷ روزه و این هفت روز هرسال از جمع مرخصهایی که دارم کثر میشه ایا این کار صحیح میباشد

  9. مرخصی ما به صورت سالانه ۲۲روزمحاسبه میشود که میگویند ساعتی هست ایا این نوع محاسبه قانونی است؟

  10. سلام خسته نباشید
    اگر در ماه هیچ مرخصی طلبکار نباشیم مرخصی ساعتی و مرخصی روزانه چطور و با چه فرمولی از حقوق ماهانه کسر میشه؟ به فرض اینکه حقوق وزارت کاری باشه

  11. باسلام.بنده دوسال و نیم در یک جایگاه گاز کار کردهام بدون مرخصی چطور محاسبه میشود؟ممنون

  12. با سلام، اینجانب در پایان همکاری با کارفرما(عدم نیاز کارفرما) ۳۰ روز مرخصی طلب دارم، آیا می شود بجای دریافت وجه مرخصی، اینجانب یک ماه به مرخصی بروم و علاوه بر حقوق از یک ماه حق بیمه و عیدی آن استفاده کنم؟

  13. سلام من بدون دلیل موجهی اخراج شدم فقط حقوقم روبهم پرداخت کردن آیامیتونم شاکی بشم ؟ لطفا راهنماییم کنید

  14. سلام من دو ساله مشغول ب کار هستم و قراردادی تمام این مدت کار کردم بعضا یک ماهه و شش ماهه بوده قرارداد ها وممتد
    هر سال ب علت استفاده نکردن مرخصی هایم ۹ روز مرخصی رو از کل مرخصی های مانده را پرداخت نموده اند
    سوال بنده اینجاست بقیه ی روز ها سوخت میشود ؟
    ایا مرخصی سال بعد هم ک استفاده نشده باز سوخت میشود؟
    ممنون میشم راهنمایی کنید
    لطفا سربسته نباشد
    سپاسگذارم

  15. سلام. من پنج سال نگهبان مجتمع تجاری بودم بدون دلیل اخراج شدم وطی این مدت پنج سال بطور ۲۴ ساعت شیفت عوض میشد هیچ موقع مرخصی نرفتم واضافه کاری وشب کاری حق اولاد حق مسکن وبن واز مزایای دیگر هم بهرمند نشدم لطفا راهنمایی کنید وچگونه محاسبه میشود. با تشکر

  16. سلام و خسته نباشید من از اول سال مرخصی نرفتم . والان که میخوام مرخصی برای تعطیلات تابستونی بگیرم پیمانکار میگه کلا دو روز بهت میتونم مرخصی بدم و هر چی باهاش صحبت میکنی مرغ یه پا داره میخواستم ببینم چه راه هایی داره که پیگیر بشیم ما چند تا اکیپ برق قرچک که هم اخراج نشیم و کارهامون درست بشه . به فرض مثال روزهای هفته همه اداره تا یک ربع به پنج هستن که پنج شنبه تعطیل بشن ولی برای گروه ما باید پنج شنبه ها رو هم بیاییم و هیچ حق و حقوقی هم در نظر نگرفته .تازه بیمه هم نیستیم و اگر برق کسی رو هم بکشه به گفته پیمانکار هیچ مسئولیتی نداره . ممنون اگر راهنمایی کنید که چکار کنیم

  17. ایا ساعت نهار با ید از۸ ساعت کاری کسر شود؟ شرکت ما از کار مندان می خواهد ۸ ساعت ونیم در شرکت بمانند چون نیم ساعت برای نهار کسر می کند.ایا این کاردرست است؟

  18. سلام من در شرکتی کار میکنم که هروقت مرخصی میریم هم از مرخصی سالیانه کم میکنه وهم از اضافه همون ماه ایا این قانونیه

  19. اگر روز چهارشنبه و شنبه رو مرخصی بگیرم آیا پنج شنبه و جمعه جز مرخصی استحقاقی من محسوب می شود؟ (روز پنج شنبه روز کاری من نیست)

  20. سلام وقت بخیر
    میخواستم بدونم واقعا طبق قانون بین تعطیلات رسمی اگر مرخصی بگیریم روزهای تعطیل هم جز مرخصی حساب میشه ؟؟؟

  21. باسلام باتوجه به این که مرخصی در ماه ۲روز ونصف است ودرسال یک ماه کارفرما من میگویند که در سال محاسبه میشود ودر اخر ۹ روز به شما تعلق میگیرد که اون ۹روز رو پرداخت میکنن ومابقی مرخصی سوخت میشود یعنی چی

  22. باسلام باتوجه به این که مرخصی در ماه ۲روز ونصف است ودرسال یک ماه کارفرما من میگویند که در سال محاسبه میشود ودر اخر ۹ روز به شما تعلق میگیرد که اون ۹روز رو پرداخت میکنن ومابقی مرخصی سوخت میشود یعنی چی

  23. سلام
    بعد از دو سال کار تمام مرخصی استفاده شده و ماه آخر مانده مرخصی صفر شده و از مرخصی استفاده کردم …
    الان شرکت از نظر قانونی میتونه از عیدی و سنوات من کسر کنه یا برام مرخصی بدون حقوق لحاظ میکنه و بیمه رو ناقص رد میکنه ؟ ممنون

  24. سلام من در شرف بازنشستگی از دستگاه دولتی هستم . حدود ۲۴۰ روز مرخصی استفاده نکرده دارم . لطفا بفرمایید نحوه محاسبه و پرداخت روزهای مرخصی من چگونه است . آیا عدد ۲۴۰ تقسیم بر ۳۰ می شود و مثلا ۸ ماه حقوق می گیرم یا عدد ۲۴۰ تقسیم بر تعداد روزهای کار موظف در ماه ( ۲۲ روز ) می شود و مثلا ۱۱ ماه حقوق می گیرم .راستش هیچ کجا جوتب را نیافتم و ممنون می شوم اطلاع رسانی فرمایید . با سپاس

  25. سلام من ۳روز وسط هفته یعنی شنبه،دوشنبه،چهارشنبه رو مرخصی گرفتم و روز یکشنبه و سه شنبه هم تعطیل رسمی است و شرکت روزهای پنجشنبه رو برای ما استراحت شیفت تعریف کرده در سیستم میخواستم بدونم تعداد روزهای مرخصی من همان ۳روز میشه یا اینکه روز پنجشنبه و جمعه و تعطیلات رسمی هم حساب میشه در مرخصی؟ممنون میشم راهنمایی کنید

  26. سلام.اگر کارگری از شنبه ۹۸/۵/۱۹ مرخصی بگیرد تا شنبه بعدی ۹۸/۵/۲۶ و چون دوشنبه تعطیل رسمی می باشد چند روز مرخصی استحقاقی باید از کارگر کسر گردد؟

  27. با سلام اگر فردي در طول يكسال همه ي مرخصي هاي خود را استفاده كند و بِنَا ب دلايلي مرخصي بيشتر بگيرد آيا اين مرخصي بيشتر علاوه براينكه باعث ميشود حقوق وي كسرشود باعث كسر از عيدي و سنوات و حق بيمه هم ميشود؟

  28. سلام خسته نباشید شرکت ماهرماه یک روز نیم مرخصی ایحقاقی داره این خلاف قانون هستش ؟باید شکایت کنیم

  29. سلام لیست حقوق شامل کسر کار و هزینه نهاری و … هست که پرداخت میشود ریالش کمتر از ریال کاملی است که در بیمه رد میشود و خروجی بانک هم با بیمه مغایرت دارد در این خصوص چه باید کرد

  30. سلام وقتتون بخیر، من دبیر هستم سال گذشته به مدت یکسال مرخصی بدون حقوق گرفتم مهرماه مجددا شروع به کار کردم ولی در حکمم افزایش حقوق عید کارکنان لحاظ نشده و همان حکم سال گذشته صادر شده، آیا صحیح است یا خیر؟

  31. با سلام و سپاس از شما
    بدهی مرخصی بر مبنای حقوق خالص محاسبه میشه یا کل حقوق دریافتی ؟(یعنی پرداخت های مستمر مثل حق اولاد و بن و حق مسکن نیز منظور می گردد)

  32. سلام خسته نباشید ،میخواستم بدونم کسی که شیفتی کار میکند ۲۴ ساعت کار و ۲۴ ساعت استراحت و اگه روز شیفت خود را مرخصی بگیرد چند روز حساب میشود؟

  33. سلام وقت بخیر
    حقوق من با یه فرزند ماهی ۲/۰۳۰/۰۰۰تومان هستش برای کسر هر روز مرخصی اضافه چقدر از حقوق من باید کسر شود؟
    ممنون از راهنماییتون

  34. سلام کارفرمای من برای کار روز تعطیلی در نظر نگرفته و اگر مرخصی بخوایم از حقوقم کم میکنه حق همچین کاری داره؟

  35. سلام
    در ماه ١٧٦ساعت بايد كار كرده باشيم ،يعني ٤٤ساعت در هر هفته ،بااين حساب كل روزهاي ماه رو بايد سر كار حاضر باشيم پس مرخصي چطوري محاسبه ميشود؟آيا مرخصي از ساعات كاري كم ميشود يا علاوه بر مرخصي حتما بايد ١٧٦ساعت رو پر كنيم؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

درحال ارسال