برای استخدام شدن سفته بدهیم یا خیر؟

بسیاری از شرکت‌ ها یا در واقع همان کارفرمایان، در حین استخدام کارجویان، در کنار قراردادی که تحت عنوان قرارداد کار مرسوم است، چند برگ سفته را که تعهد به پرداخت مبلغی خاص است برای امضا جلوی شما قرار می دهند. این سفته ها معمولا تحت عناوینی چون ضمانت کاری، حسن انجام کار، اطمینان از پایبندی به قرارداد، تعهد، رازداری و ضمانت اجرای عدم افشای اطلاعات تا ضمانت حفظ اموال شرکت، از کارگران یا کارجویان دریافت می گردد. مبلغ این سفته ها متناسب با شغل و مسئولیت های شما در شرکت، ممکن است از 5 میلیون تومان به بالا باشد.

آیا مطالبه سفته یا چک تضمینی هنگام استخدام کارجویان امری قانونی است؟

قانونگذار معمولا در پاسخ به این سوال سکوت کرده است و البته سکوت قانون در اینجا نشانه رضایت قانونگذار است! پس می‌توان گفت این کار قانونی است. غیر از سفته، مطالبه هر نوع تضمینی از سوی کارفرمایان در حین استخدام، مانع قانونی ندارد و این فرد جویای کار است که در تحویل یا عدم تحویل ضمانت ها باید دقت کند.

آیا گرفتن سفته برای استخدام، توجیه منطقی دارد؟

این مهم بستگی به شغل و نوع رابطه استخدامی دارد. اگر مستخدم به دارایی‌های مهم کارفرما همچون اطلاعات یا تجهیزات گران‌قیمت سازمانی دسترسی داشته باشد، گرفتن تضمین کاری منطقی است.

چه مبلغی را درسفته به عنوان تضمین درج کنیم؟

قانونگذار اشاره ای در این مورد نداشته است، با این حال پیشنهاد می گردد حتما دقت کنید که مبلغ سفته برای کارفرما جذابیت اقتصادی نداشته باشد، بلکه فقط عاملی بازدارنده برای خطاهای احتمالی شما باشد. برای مثلاً اگر در یک سازمان کوچک قصد استخدام شدن دارید که درآمد سالانه‌اش به یک میلیارد تومان هم نمی رسد، اصلا نیازی به دادن سفته 100 میلیون تومانی نیست.

نکاتی مهمی که در دادن سفته یا تضامین دیگر باید به آنها دقت کنید!

اگر مجبور شدید که به کارفرمای خود سفته یا چک بدهید، حتما سعی کنید به شماره و مبلغ سفته بابت حسن انجام کار در قرارداد اشاره کنید. اگر احیانا کارفرما از این کار خودداری کرد، حتماً شما روی سفته یا روی چک، بنویسید که علت صدور آن بایت چه کاری و در وجه چه شخصی بوده است. الاایحالن اگر کارفرما باز در برابر این قضیه هم مقاومت کرد، حتما سفته را پشت‌نویسی کنید. در غیر این صورت، صدور هرگونه سفته یا چک بدون رعایت تشریفات فوق، قطعا برای شما در آینده مشکلاتی را به بار خواهد آورد.

حتماً معین کنید که بابت چه کاری تضمین می‌دهید. معمولاً در سفته یا چک نوشته می‌شود بابت «حسن انجام کار». البه این عبارت هر چند خیلی گنگ است ولی باز بهتر از ننوشتن آن  است.

از هر تضمینی که به هرکس می‌دهید، حتما یک رونوشت یا کپی نزد خود نگه‌دارید.

نهایتاً حتماً یک نسخه از قرارداد استخدام را از کارفرما طلب کنید و نزد خود نگهداری نمایید.

همیشه در واگذاری سفته ها دقت کنید که آن را به شرکت و یا سازمان معتبر بسپارید. از ارائه سفته به شرکت های نامعتبر و افراد بی نام و نشان خودداری نمایید.

به هیچ عنوان سفته و یا چک هایی که فاقد عنوان و یا سفید هستند را امضا نکنید. حتما دقت کنید که روی برگه سفته عنوان “سفته ضمانت” یا “سفته حسن انجام کار” قید شده باشد.

در سفته هایی که بابت  ضمانت حسن انجام کار ارائه میکنید، حتما باید ذکر کنید که سفته را در وجه چه شرکتی و یا چه فرد مسئولی از شرکت صادر نموده اید. زیرا سفته ای که نام دارنده در آن درج نشده در وجه سند حامل محسوب شده و هر شخصی که سفته را در اختیار دارد، دارنده سفته محسوب می شود و می تواند سفته را نقد کند.

حتماتاریخ روزی که سفته را امضا میکنید زیر امضای خود درج کنید.

ظهر برگه سفته ها پشت نویسی کنید و این مطلب را حتما بنویسید: “این سفته طبق قرارداد استخدامی در شرکت …. به جهت حسن نیت و ضمانت انجام کار تحویل داده شده و فاقد هرگونه اعتبار کیفری و حقوقی است.

قبل از تحویل دادن سفته به کارفرما، حتما رسید سفته را دریافت و یا ته برگ سفته را جدا کنید و نزد خودتان نگه دارید. در واقع ته برگ سفته به منزله رسید تحویل سفته به کارفرما تلقی می شود. عدم استرداد سفته کارگر بعد از پایان قرارداد کار و به اجرا گذاشتن آن‌ها توسط کارفرما، مصداق خیانت در امانت بوده و از طریق مراجع قانونی قابل پیگیری است.

اگر بدون رعایت موارد فوق، سفته و چک سفید امضا داده اید و به شما هیچ برگ قراردادی تحویل داده نشده است باید چه اقدامی انجام داد؟

نخستین موضوعی که حتما باید بدانید این است که، به اجرا گذاشتن سفته حدود یک سال زمان خواهد برد. دومین مسئله ای که باید گفت این است که سفته بار حقوقی دارد و نه کیفری، پس کسی برای سفته زندانی نمی شود و در نهایت کاری که ممکن است انجام شود این است که مال و اموالی که حاصل از تعهد سفته بوده ضبط و به طلبکار داده شود.

سفته معمولا در مواقعی صادر می شود که مثلا شخصی از شما مقداری جنس مشخص خریداری کرده و به شما سفته داده تا متعاقبا مبلغ را با شما تسویه کند. اگر کارفرما نیت سوءاستفاده کردن از سفته شما را داشته باشد باید سفته را به اجرا بگذارد، که البته در دادگاه ها یا شورای حل اختلاف قضات یا داوران که معمولا از این پرونده ها زیاد دیده اند، از کارفرما علت رد و بدل شدن سفته را جویا خواهند شد و هرگونه توضیحی غیر قابل قبول توسط دارنده سفته میتواند ثابت کننده جرایمی چون خیانت در امانت باشد.

اعتبار قرارداد بسیار بالاتر از چک و سفته است!

معمولا قراردادهای رسمی کار بسیار با اعتبارتر هستند و نیاز نیست کارفرمایان برای دریافت تضمین، مبالغ بالایی را از کارمندان خود دریافت نمایند. کارفرمایان می‌توانند مقررات و قوانین شرکت و توضیحات لازم را به صورت کاملاً قانونی در قراردادکار ذکر کند و کارجویان را موظف به رعایت دقیق آن نمایند و در صورتی که مشکلی هم بین کارفرما و کارگر در زمینه کاری به وجود آید همان قرارداد کار از منظر قانونی، کاملاً رسمی و دارای اعتبار است و می‌توان با آن، اقدامات لازم را برای اجرای صحیح قرارداد اعمال و کارگران را تحت فشار قرار داد. اما متاسفانه به دلایلی همچون صرف وقت و هزینه های جانبی دیگر پیگیری های قضایی در استفاده از این روش، کارفرمایان معمولا ترجیح می دهند با گرفتن چک یا سفته، خودشان کسب و کار خودشان را تضمین نمایند. در این صورت این کارمندان و کارگران هستند که باید نگران آینده و امنیت شغلی خود باشند.

اگر مسئولیت چیزی را نمی‌توانید بر عهده بگیرید، هیچ‌گاه آن را امضا نکنید و خود را متحمل تعهد ننمایید . هر ابهام یا سؤالی که در مورد قرارداد کار دارید، حتماً از کارفرما درباره آن سؤال کنید و خجالت نکشید. در کمال احترام با کارفرما برخورد کنید و طبیعتاً اگر جواب شما را با احترام نداد و یا از پاسخ به سؤالاتتان سر باز زد و خلاصه دلتان قرص نشد، هیچ سند و مدرکی را امضا نکنید و استانداردهای شخصی خودتان را حفظ کنید. مطمئن باشید اگر کارجوها با این‌گونه مسائل با حساسیت برخورد کنند، به مرور زمان فرهنگ استخدام نیز تغییر خواهد کرد.

در پایان به این نکته نیز توجه کنید که اجرا گذاشتن سفته های با ارزش ریالی پایین، برای کارفرما زمان بر و پرهزینه است، به همین دلیل وصول سفته ها از سمت کارفرما معمولا زمانی است که حتما جرمی از سوی کارمند یا کارگر اتفاق بیافتد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *